ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΑΤΣΑΝΙΚΑΣ ο 95χρονος στρατηγός, πολεμιστής, ανάπηρος, τιμημένος με πολλά παράσημα, ήρωας του Έπους του ’40

«Αέρα, αέρα , παιδιά…φωνάζαμε, εφ’ όπλου λόγχη…, πόλεμος σώμα με σώμα. Οι Ιταλιάνοι το ‘βαλαν στα πόδια φωνάζοντας "μπόνο γκρέκο"».

 

  Αυτά θυμάται  και μ’ αυτές τις χρυσές  αναμνήσεις ζει ο 95χρονος στρατηγός  Δημήτρης Κατσανίκας, τώρα στη  Θεσσαλονίκη, τον οποίο συνάντησε ο δημοσιογράφος της εφημερίδας μας Αναστάσης Μάρκος. 

Ο Θεός θα του δώσει δύναμη και υγεία και θα τον συναντήσομε και πάλι. Βαστάξαμε μερικές φράσεις από την μεγάλη, ατελείωτη  και πολύ ενδιαφέρουσα, όπως και ελκυστική συζήτηση μαζί του και δημοσιεύομε:  

Το ύψωμα Αγίου Αθανασίου στους Βουλιαράτες Αργυροκάστρου, τόπος Τιμής και Μνήμης για τους Έλληνες Πεσόντες του 1940

του Αγαθοκλή Παναγούλια
Ιστορικού ερευνητή - συγγραφέα

Απέναντι απ’την ελληνική μεθόριο και σε απόσταση 6 περίπου χιλιομέτρων από το μεθοριακό φυλάκιο της Κακαβιάς βρίσκεται το χωριό Βουλιαράτι Αργυροκάστρου.

Στη βορεινή πλευρά του υψώνεται μια ράχη – προέκταση του βουνού που στην κορυφή της σχηματίζεται ένα πλάτωμα με ερείπια παλαιού μοναστηριού. Ανάμεσα στα ερείπια είναι το εκκλησάκι Αγίου Αθανασίου. Για το λόγο αυτό ονομάστηκε από το Επιτελείο στρατού ύψωμα Αγίου Αθανασίου. Οι ντόπιοι το λένε «Προσήλιο» γιατί η πλαγιά του που είναι απέναντι του χωριού είναι ανατολικομεσημβρινή.

Το ύψωμα αυτό ελέγχει την κοιλάδα της Δρόπολης απ’όλες τις κατευθύνσεις καθώς και τον αυτοκινητόδρομο που την διασχίζει. Από το δρόμο αυτό την περίοδο του’40 περνούσε οπισθοχωρώντας η κύρια δύναμη του ιταλικού στρατού κατευθυνόμενη προς το Τεπελένι.

Δύο διηγήματα του Νίκου Καββαδία: Στον πόλεμο της Αλβανίας

Ο ποιητής Νίκος Καββαδίας, ανάμεσα στις ποιητικές και πεζογραφικές, «θαλασσινές» και «εξωτικές» αφηγήσεις του, μας άφησε και δύο σύντομα διηγήματα που αναφέρονται στον πόλεμο της Αλβανίας, όπου υπηρέτησε, και μάλιστα στο ένα από αυτά, «Στο άλογό μου», μας δίνεται η βιβλιογραφική σημείωση «Κούδεσι, Μάρτης 1941», ενώ στο άλλο δηλώνεται πως έχει γραφεί εντός μίας μέρας, το 1969.

Πρόκειται για δύο μικρά κοσμήματα, όπου ο αναγνωρίσιμος, έντονα αφηγηματικός λόγος του ποιητή Καββαδία και η ισχυρή εικονοποιία του βρίσκουν μία ακόμη έκφραση στη μικρή φόρμα.
Δύο σύντομες καταθέσεις από τη συμμετοχή του στον πόλεμο, που στέκονται, σεμνά αλλά επάξια, δίπλα στο «Πλατύ ποτάμι» του Γιάννη Μπεράτη, γιατί, όπως κι εκεί, η αμεσότητα και η λιτότητα, ο προσωπικός τόνος και ο λυρισμός των πραγμάτων περιγράφουν και τονίζουν το μέτρο της λογοτεχνίας και, ταυτόχρονα, εκθέτουν τη φλυαρία, τον αδέξιο «αναγωγισμό» και τους παντοειδείς «χειρισμούς» τόσων χιλιάδων λογοτεχνικών σελίδων που μιλούν για τη δεκαετία του 1940, επικαλούμενες, με απίθανους τρόπους, την ιδιότητα του «χρονικού»...
Ίσως αυτός να είναι ο λόγος που ο Καββαδίας, μαζί με τον Μπεράτη, μαζί ακόμη με τον Όμηρο Πέλλα, αντιμετωπίστηκαν τόσο μικρόψυχα από την καθεστωτική λογοτεχνική κριτική...

Εκδηλώσεις για την 28η Οκτωβρίου σε όλη την Βόρειο Ήπειρο

Όπως κάθε χρόνο και φέτος λαμπρός υπήρξε ο εορτασμός και οι εκδηλώσεις της εθνικής μας επετείου στην Βόρειο Ήπειρο, εκεί που συνετελέσθη η εποποιεία του 1940-41. Στους Βουλιαράτες, στο κοιμητήριο των πεσόντων πραγματοποιήθηκε ο κεντρικός εορτασμός. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας στο κινηματοθέατρο των Αγίων Σαράντα πραγματοποιήθηκε εκδήλωση μνήμης. Μαθητές του Ελληνικού Σχολείου της πόλης τραγούδησαν και απάγγειλαν ποιήματα. Μέλη του Πολιτιστικού Ομίλου Παραμυθιάς χόρεψαν παραδοσιακούς χορούς και τραγούδησαν δημοτικά τραγούδια. Στην Χειμάρρα, στο Ηρώο των πεσόντων τα παιδιά του σχολείου παρουσίασαν ένα πατριωτικό πρόγραμμα. Εορτασμός πραγματοποιήθηκε στην Κλεισούρα, στο κοιμητήριο των πεσόντων, στην Κορυτσά, στο Ηρώο πεσόντων στην Μπομποστίτσα και στο Ελληνικό σχολείο.
himarablog

Οι Αλβανοί στο έπος της Αλβανίας

Το έπος του σαράντα δεν γράφτηκε στην έρημο αλλά σε ξένον -ως επί το πλείστον- αχερώνα. Οι κάτοικοι του οποίου «ξεχάστηκαν» από τα επετειακά αφιερώματα, όχι όμως κι από τους βετεράνους του πολέμου.

Αναδημοσίευση από τον Ιό της Ελευθεροτυπίας, 24/10/2010

Απ’ όλες τις συρράξεις της νεοελληνικής Ιστορίας, ο ελληνοϊταλικός πόλεμος του 1940-41 παρουσιάζει μια μοναδική ιδιαιτερότητα: αν εξαιρέσουμε τις πρώτες μέρες μετά την ιταλική εισβολή, οι πολεμικές επιχειρήσεις διεξήχθησαν στην επικράτεια όχι των εμπολέμων αλλά ενός τρίτου λαού. Κατειλημμένη στρατιωτικά από τον Απρίλιο του 1939, η γειτονική μας Αλβανία -και συγκεκριμένα οι νοτιότερες επαρχίες της- ήταν αυτή που μετατράπηκε σε πεδίο βολής και πηγή τροφοδοσίας των δυο στρατών.

Με εξαίρεση την ελληνική μειονότητα της περιοχής, κι αυτή κατά κανόνα στο ρόλο του χειροκροτητή των ελληνικών

Εκδήλωση μνήμης για τους 7.976 πεσόντες στο αλβανικό μέτωπο

«Όπως κάθε χρόνο, το βράδυ της Παρασκευής (χθες) πραγματοποιήθηκε εκδήλωση μνήμης από τους Έλληνες της Αλβανίας με την ευκαιρία της 28ης Οκτωβρίου, γνωστή στην Ελλάδα ως εορτή του ιστορικού ΌΧΙ’ », γράφει το αλβανικό ‘Μπαλκάν βεμπ’.

«Η ιστορική αυτή ημερομηνία, σηματοδοτεί την απόρριψη της κατοχής από το Μεταξά, του Έλληνα πρωθυπουργού του 1940, από το στρατό του Μουσολίνι.

» Η Gazeta Shqiptare σημειώνει, ότι την ημερομηνία αυτή συγκεντρώθηκαν εκατοντάδες άτομα της ελληνικής μειονότητας, στο κινηματοθέατρο Butrint των Αγίων Σαράντα, τόσο από την πόλη, όσο και από τις γύρω περιοχές για να στην επίσημη εκδήλωση που ήταν αφιερωμένη στη μέρα αυτή.

«Είναι ένα σημαντικό γεγονός της ιστορίας μας», δήλωσε ο πρέσβης της Ελλάδας στα Τίρανα, Νικόλαος Πάζιος, που ανέγνωσε το μήνυμα του έλληνα Υπουργού Εξωτερικών, στην μειονότητα, εβδομήντα χρόνια μετά το τέλος του ελληνικο ιταλικού πολέμου. Ο Έλληνας διπλωμάτης στα Τίρανα υπενθύμισε τα γεγονότα του παρελθόντος τα οποία στέλνουν μηνύματα ελευθερίας, ζωντάνιας και δύναμης για το παρόν και το μέλλον των Ελλήνων».

Επιπρόσθετα ο

ΑΝΑΜΝΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟ ΈΠΟΣ του ΄40

Τυχαία  μας «πέφτει στο χέρι» κάποιο ελληνικό περιοδικό με τίτλο «ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΕΣ » και διαβάζουμε με απορία, ότι κάποιου  ηλικιωμένου Δερβιτσίωτη λεγόμενος Μιχάλης Μάσσιος, του είχαν εκδοθεί οι  παλιές αναμνήσεις του από το Επος του ΄40,  κυρίως από το χωριό του. Αυτές οι αναμνήσεις είχαν εκδοθεί  υπό το ενδιαφέρον της  Υποδιευθύντριας  του 42 ου Δημοτικού  Σχολείου  της Αθήνας Πολυάνθη Βουτσινά, σχολείο στο οποίο σπουδάζει και ο μικρούλης εγγονός του πα- ππού Μιχάλη . Η κ. Βουτσινά μαζί με το περιοδικό,  στέλνει στη Δερβιτσάνη, στον παππού Μιχάλη, και το παρακάτω γράμμα που μεταξύ άλλων γράφει :

                     

                              Αθήνα 25 Ιουνίου 2010. 

Κύριε, καλέ  μας Μιχάλη ! ........Θερμά  συγχαρητήρια για όσα μας διηγείστε....

Μας κάνατε υπερήφανους....Μπράβο ΣΑΣ ! .....Να είστε  πάντα καλά !..............

........................................................Με  απέραντι εκτίμηση

                                                          Πολυάνθη  Βουτσινά.

                                 Υποδιευθύντρια 42 ου  Δημοτικό Σχολείο  Αθηνών. 

Διαβάζοντας  με προσοχή  τις αναμνήσεις του παππού Μιχάλη και  στα  πλαίσια  της 70ης Επετείου του Έπος του ’40,   δημοσιεύομε μερικές απ’ αυτές...

        - 1939 : Στο χωριό μου τη Δερβιτσάνη, Ιταλοί επιστάτες  με

Η συμμετοχή της Αλβανίας στην επίθεση κατά της Ελλάδας την 28η Οκτωβρίου 1940

 (Σημ. Φιλίστωρος: Από σήμερα θα ξεκινήσω ένα μικρό αφιέρωμα για την σημαντικότερη Εθνική επέτειο της σύγχρονης Ιστορίας μας, της 28ης Οκτωβρίου. Το αφιέρωμα αυτό θα περιλαμβάνει το εξαιρετικό και εμβριθές κείμενο του κ. Νικολάου για τον ρόλο της Αλβανίας στον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο, θα έχει ένα σχετικό μικρό απόσπασμα από το ημερολόγιο του Σεφέρη που είδαμε στα "24 γράμματα", θα παραθέσω για πρώτη φορά σε πλήρες κείμενο την ομιλία Μουσολίνι στην οποία απειλούσε ότι θα "σπάσει τα πλευρά της Ελλάδος" αλλά και την απάντηση του Μεταξά και στο τέλος θα αναρτήσω κάτι ενδιαφέρον που έγραψα το Σάββατο για την στάση της Χιτλερικής Γερμανίας έναντι της Ελλάδος λίγο πριν και λίγο μετά της ιταλική εισβολή. Καλή ανάγνωση και χρόνια πολλά σε όλους)

Ποιος ο ρόλος της Αλβανίας στο Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. 
Του Χαράλαμπου Νικολάου / Ταξίαρχου ε.α., τ. καθηγητή Στρατιωτικής Ιστορίας ΣΣΕ

Ο "Βασιλιάς" της Αλβανίας Ζώγου

Το 1939 τα ιταλικά στρατεύματα, υπό τον στρατηγό Γκουτσόνι, αποβιβάσθηκαν στο Δυρράχιο, το πρωί της 7ης Απριλίου. Ο βασιλιάς Ζώγου δεν αιφνιδιάστηκε δεδομένου ότι είχαν προηγηθεί, πριν από έναν μήνα και πλέον, εντατικές διπλωματικές συνομιλίες. Υφίστατο το στοιχείο του αιφνιδιασμού για τις ξένες κυβερνήσεις, εκτός της Γερμανίας και ίσως της Γιουγκοσλαβίας. Δεν προβλήθηκε καμία σοβαρή αντίσταση κατά των Ιταλών. Ο αλβανικός λαός στην πλειοψηφία του υποδέχθηκε τους Ιταλούς στρατιώτες ως “ελευθερωτές”.

Τα γεγονότα έκτοτε διαδέχθηκαν το ένα το άλλο με κινηματογραφική ταχύτητα. Στις 14 Απριλίου 1939 η Αλβανία αποχώρησε από την Κοινωνία των Εθνών (ΚτΕ). Στις 15 Απριλίου έγινε δεκτή στο Κυρηνάλιο (ανάκτορο στη Ρώμη, θερινή διαμονή των Πάπων μέχρι το 1870, στη συνέχεια κατοικία του βασιλιά της Ιταλίας και αργότερα του προέδρου της Ιταλικής Δημοκρατίας), πολυμελής αλβανική αντιπροσωπεία υπό τον πρωθυπουργό Βερλάτση. Αυτός προσφώνησε τον Bασιλιά αυτοκράτορα πρώτα στην αλβανική και έπειτα στην ιταλική γλώσσα και του προσέφερε το “στέμμα του Σκεντέρμπεη”. Το απόγευμα της ίδιας ημέρας η ιταλική Βουλή έδωσε τη συναίνεση της για την “προσωπική ένωση” και την επομένη έπραξε το ίδιο η Γερουσία. Διορίστηκε τοποτηρητής του βασιλιά, όχι μέλος της δυναστείας (είχε γίνει λόγος για τον δούκα του Μπέργκαμο), αλλά ο πρεσβευτής Τζακομόνι.

Οί ήρωες πολεμούν σάν Έλληνες

H Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα που αναγκάστηκε να αντιμετωπίσει τους στρατούς τεσσάρων χωρών ταυτόχρονα, Αλβανίας, Ιταλίας, Γερμανίας, και Βουλγαρίας.

ΗΜΕΡΕΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ

Ελλάς:           219   

Νορβηγία        61   

Γαλλία             43  [Η υπερδύναμη της εποχής]

Πολωνία         30   

Βέλγιο             18 

Ολλανδία          4    

Γιουγκοσλαβία 3  

Δανία                0 μέρες [Οι Δανοί παραδώθηκαν σε έναν μοτοσικλετιστή

Οι «ΔΑΝΑΟΙ» τιμούν την επέτειο του ΄40

Μια εκδήλωση, αφιερωμένη σε όλους εκείνους που αγωνίστηκαν για να είμαστε σήμερα ελεύθεροι, μουσικά πλαισιωμένη με τραγούδια από την «ΑΛΒΑΝΙΑ» του Κατσαρού και Πυθαγόρα, που θα αποδώσει με την αισθαντικότητα που τη διακρίνει η Χορωδία του Μουσικού Ομίλου Άργους «ΟΙ ΔΑΝΑΟΙ». Την Πέμπτη 28 Οκτωβρίου και ώρα 7.30 μ.μ. ο Μουσικός Σύλλογος Άργους « ΟΙ ΔΑΝΑΟΙ» διοργανώνει εκδήλωση στην αίθουσα του Μπουσουλοπούλειου Θεάτρου στο Άργος, με τίτλο « 28η Οκτωβρίου 1940- 28η Οκτωβρίου 2010, τιμή στον Εθνικό Σύνδεσμο Αναπήρων και Θυμάτων Πολέμου Άργους και στους μαχητές του έπους του΄40».

Στην εκδήλωση, η Χορωδία του Μουσικού Ομίλου « ΟΙ ΔΑΝΑΟΙ» θα αποδώσει σε διασκευή του μαέστρου της, Μάνου Διαμαντή, τραγούδια από τη σειρά « ΑΛΒΑΝΙΑ….» του Γιώργου Κατσαρού και Πυθαγόρα συνοδεία ορχήστρας. Σημειώνεται για την “ ΑΛΒΑΝΙΑ……” : « Το έπος που έγραψαν οι Έλληνες στρατιώτες στα βουνά της Αλβανίας το 1940 ζωντανεύει μουσικά μέσα από τον δίσκο, ο οποίος κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 1973 με ερμηνεύτρια τη Μαρινέλλα.

28η Οκτωβρίου 1940.Τότε και τώρα.

     Επτά δεκαετίες πέρασαν από τότε που η Σύγχρονη Ελληνική Εποποιΐα υφάνθηκε πάνω στα Βορειοηπειρωτικά βουνά, καταφέροντας ισχυρό ράπισμα στις ανελεύθερες δυνάμεις του ολοκληρωτισμού.

 Μπροστά στη σκυφτή και ντροπιασμένη Ευρώπη, η Ελλάδα δίδαξε για άλλη μια φορά τρόπο ζωής και θανάτου και πρόσφερε αέρα ελευθερίας στην αλύτρωτη Βόρειο Ήπειρο.

 Η αλησμόνητη γενιά του 1940 έκαμψε τα σύνορα αυτού του Κόσμου, «με το χαμόγελο στα χείλη» και με την ανείπωτη ηθική ικανοποίηση του εκπληρωθέντος προς την Πατρίδα καθήκοντος. Μας κατέλειπε όμως και την ιερή παρακαταθήκη του ανυποχώρητου αγώνα για την Εθνική Ελευθερία, έναντι οιουδήποτε τιμήματος.

   Το ηρωικό πνεύμα του 1940, η κοινωνική αλληλεγγύη, η υποχώρηση του ατομικού μπροστά στο συλλογικό, που χαρακτήρισαν εκείνη την εποχή, αποτελούν και σήμερα ουσιώδη συστατικά στοιχεία στον αγώνα που πρέπει να διεξάγει το Έθνος ενάντια σε μια Νέα Τάξη πραγμάτων, που επιχειρεί να στραγγαλίσει την εθνική μας κυριαρχία και να καταπατήσει την εθνική μας αξιοπρέπεια στο βωμό των οικονομικών μεγεθών.

28^η Οκτωβρίου 1940.

Αιώνια Φλόγα Λευτεριάς-Ενότητας-Αγώνα

Το ΚΔΣ ΣΦΕΒΑ

Αναδημοσίευση από :ΣΦΕΒΑ

Το άγνωστο έπος της ελληνικής δηµοσιογραφίας

Πλάι στη γνωστή εποποιία του Ελληνοαλβανικού Μετώπου του 1940, ξετυλίγεται η άγνωστη εποποιία των ελλήνων πολεµικών ανταποκριτών, που συνοψίζεται στο βιβλίο «Ηταν κάποτε ένας πόλεµος» 
Ηδηµοσιογραφική παρέα που συναντήθηκε εκείνο το πρωί της 15ης Νοεµβρίου του 1940 στον Σταθµό Λαρίσης δεν είχε συνηθισµένο ρόλο. Ο Ευστάθιος Θωµόπουλος, ο Θωµάς Μαλαβέτας, ο Γιώργος Ανδρουλιδάκης, ο Θόδωρος Δογάνης και ο Παύλος Παλαιολόγος ήταν οι πρώτοι πέντε διαπιστευµένοι αθηναίοι δηµοσιογράφοι που ξεκινούσαν για το Αλβανικό Μέτωπο ως πολεµικοί ανταποκριτές. 

Το µέτωπο είχε ήδη σταθεροποιηθεί, η ιταλική εισβολή είχε αντιµετωπιστεί και η Ηγουµενίτσα είχε ανακαταληφθεί από τις δυνάµεις της θρυλικής 8ης Μεραρχίας. Τους πρώτους πέντε που έφτασαν στο µέτωπο από τα Γιάννινα στις 18 Νοεµβρίου του 1940 – προδρόµους ενός Καπισίνκι θα µπορούσαµε να πούµε – θα ακολουθήσουν άλλοι 36 δηµοσιογράφοι για να αφηγηθούν, να περιγράψουν εκείνες τις εχθροπραξίες ή απλώς να ανιχνεύσουν την αλήθεια µέσα στα συντρίµµια του πολέµου. 

«Αν η Ενωση Συντακτών είχε 170 εγγεγραµµένα µέλη το 1955, στο Πολεµικό Μέτωπο του 1940 βρέθηκαν 41 δηµοσιογράφοι», σηµειώνει στα «ΝΕΑ» ο επιµελητής του τόµου (που συµπληρώνεται µε δεκάδες σκίτσα, φωτογραφίες και κείµενα της εποχής) Αγαµέµνονας Φαράκος.